|
Cennet'ten Niçin kovuldu?
Yüce Allah, İblis'i isyanından dolayı
kovuvermemiş, sorguya çekmiştir. Sorgusunda özür
beyan etme yerine kibir ve gururla gösterdiği
inat ve küfürden dolayı da bulunduğu makamdan
indirmiş, yerinden çıkarmış "in oradan çık,
artık alçaksın, küçüksün" diye yerinden atıp
düşürerek, aşağılamış ve alçatmış, birinci "çık"
emrinin mutlak oluşuna göre o anda bu çıkarmanın
henüz ebedî bir kovma olmadığı anlaşılmaktadır.
Eğer İblis uslanıp edebini takınsa, düzelmeye
yüz tutsaymış affı muhtemel bulunuyormuş.
Nitekim, zaman tanıma ricası bir dereceye kadar
yerine getirilmiştir. Fakat bunun üzerine şükür
ve düzelme yerine bütün bütün şımarıp hak yola
ve iman edenlere ve doğru yolda bulunanlara
karşı kötülük etmeye ebediyyen, azmettiğini
ortaya koyduğu zamandır ki emriyle tamamen
kınanmaya, kovulmaya ve ahirette de kendisine
uyanlarla beraber ebedî azaba mahkûm edilmiştir.
İblis'in, yaratıcıyı ve ahireti inkar etmediği
halde bu düşme ve bedbahtlığına sebep kibir ve
gurur ile hissiyata tabi olması ve bu şekilde
arzusuna uygun olmayan hususlarda, ilâhî emre
sataşıp saldırma fikrinde bulunması olmuştur.
Onda bu hasletin ortaya çıkmasına da, insanın
özel bir şeref ile yaratılması ve secde emrini
kazanması sebep olmuştur. Buna karşılık İblis'in
ecelinin tehir olunmasında da insanın düşmesine
yakın sebep, kendi hatalarıdır. Fakat bu
hataların karşılıklı olarak birbirleriyle ilgili
yönleri vardır. Allah'a karşı serbest kalmak
isteyen İblis insan ile imtihan olmuş bulunduğu
gibi, İblis gibi serbest kalmak sevdasına
düşecek olan insanlar da İblis ile imtihan
kılınmışlardır. Şu halde yaratılışlarıyla
İblis'in düşmesine sebep olmuş insanlar, kendi
iradeleriyle onun akıbetine düşmemek için
yaratılışlarına bahşedilen bu ezelî nimetin
şükür hakkını yerine getirmeli ve İblis'in izine
gitmekten son derece sakınmalıdır. Ve bilmelidir
ki, İblis'in gösterdiği huylardan hangisi bir
kimsede varsa, onda şeytandan bir huy var
demektir. Ve onun düzeltilmesine çalışmalıdır.
(Elmalı Tefsiri, Araf Suresi)
|
